ความหลากหลาย ของ พันธุ์ทุเรียนไทย

เรียน คุณหมอเกษตร ทองกวาว ที่นับถือ

ทุเรียนไทยมีหลากหลายพันธุ์ และมีหลายลักษณะ ผมอยากทราบว่า ที่ผ่านมามีการจำแนกประเภทหรือเผ่าพันธุ์ของทุเรียนเป็นอย่างไร ที่จำได้ง่าย ผมจึงขอคำแนะนำจากคุณหมอเกษตร ผมจะติดตามอ่านในคอลัมน์หมอเกษตรนะครับ

ขอแสดงความนับถือ
อภิชาติ จันทร์สงบ
นครสวรรค์

ตอบ คุณอภิชาติ จันทร์สงบ

แม้ว่าประเทศไทยมิใช่ถิ่นกำเนิดของทุเรียนก็ตาม แต่เนื่องจากมีการนำเข้ามาปลูกเป็นเวลาช้านาน ทำให้เกิดการผสมข้ามบ้าง เกิดการกลายพันธุ์ขึ้นบ้าง อีกทั้งบรรพบุรุษของเรามีความสามารถสูงในเรื่องการปรับปรุงพันธุ์พืช ทำให้มีความหลากหลายของพันธุ์ทุเรียนตามที่กล่าวมาแล้ว

ทั้งนี้ กรมวิชาการเกษตร กระทรวงเกษตรและสหกรณ์ ได้รวบรวมและจำแนกพันธุ์ทุเรียนไว้โดยแบ่งเป็นกลุ่มไว้จำนวน 6 กลุ่ม ดังนี้

กลุ่มกบ มีใบเป็นรูปไข่ ปลายใบแหลม โค้ง ฐานใบกลมมน ลักษณะของผลมี 3 แบบ ทั้งกลม กลมรี และกลมแป้น หนามของผลแหลมและโค้งงอ พันธุ์ที่จัดไว้ในกลุ่มนี้มี กบชายน้ำ กบตาขำ กบพิกุล กบแม่เฒ่า กบวัดกล้วย กบสุวรรณ กบหน้าศาล กบเจ้าคุณ กบดำ กบตาท้วม กบทองคำ กบทองเพ็ง กบกวง กบมังกร กบรัศมี กบลำเจียก กบสีนาก กบหลังวิหาร และ การะเกด

กลุ่มลวง มีใบป้อมตอนกลาง ปลายใบและฐานใบแหลม ผลมีสองรูปทรง คือ ทรงกระบอก และทรงรี หนามของผลมีลักษณะเว้า กลุ่มนี้มี พันธุ์ชมพูสี ย่ำมะหวาด และ ลวงทอง

กลุ่มก้านยาว ใบมีรูปป้อมกลาง ปลายแหลม โคนใบเรียว ทรงผลมีทั้งรูปไข่และกลม หนามของผลนูน กลุ่มนี้มี พันธุ์ก้านยาว ก้านยาวสีนาก ชมพูพาน และ ทองสุก

กลุ่มกำปั่น ใบเรียวยาว ปลายใบเรียวแหลม ฐานใบแหลม ทรงผลเป็นขอบขนาน หรือทรงสี่เหลี่ยมผืนผ้า ผลมีหนามแหลมและตรง กลุ่มนี้มีพันธุ์กำปั่นเจ้ากรม กำปั่นเดิม กำปั่นพวง กำปั่นดำ กำปั่นเนื้อเหลือง และ กำปั่นชายมะไฟ

กลุ่มทองย้อย มีใบป้อม ปลายใบเรียวแหลม ส่วนฐานมน ผลมีรูปไข่ และมีหนามนูน ปลายแหลม กลุ่มนี้มีพันธุ์ฉัตรสีทอง ทองย้อยฉัตร ธรณีไหว และ นกหยิบ

กลุ่มเบ็ดเตล็ด กลุ่มนี้มีลักษณะไม่แน่ชัด บางลักษณะไปเหมือนกับกลุ่มอื่น แต่บางลักษณะจะแตกต่างไป ผลมีทั้งสามแบบ ทั้งกลมแป้น กลมรี และทรงกระบอก หนามของผลเว้า แต่ปลายแหลม กลุ่มนี้มีพันธุ์กระดุมเขียว กระดุมทอง กะเทยเนื้อขาว กะเทยเนื้อเหลือง จอกลอย ตะพาบน้ำ ทองหยิบ ทูลถวาย และ ฝอยทอง

ทั้งนี้ พันธุ์ทุเรียนที่รวบรวมไว้ เป็นพันธุ์ทุเรียนเฉพาะในจังหวัดนนทบุรีเท่านั้น ที่กำลังใกล้จะสูญพันธุ์ โดยนำไปขยายพันธุ์และอนุรักษ์เชื้อพันธุ์ไว้ที่ศูนย์วิจัยพืชสวนจันทบุรี ศูนย์พัฒนาไม้ผลภาคตะวันออก และศูนย์วิจัยและการพัฒนาการเกษตรจันทบุรี จังหวัดจันทบุรี กรมวิชาการเกษตร กระทรวงเกษตรและสหกรณ์