การตัดแต่งกิ่งมะม่วง ให้มีพุ่มต้นแบบต่างๆ

ในไม้ผลขนาดใหญ่โดยทั่วไป เช่น มะม่วง มะขาม ทุเรียน ลิ้นจี่ ลำไย ฯลฯ มีการตัดแต่งเลี้ยงพุ่มต้นออกเป็น 3 แบบ

1.แบบมีกิ่งนำ (Leader type) แบบนี้จะมีรูปทรงคล้ายพีระมิดหรือทรงสีเหลี่ยม โดยต้นไม้ผลนั้นจะมีกิ่งนำหรือยอดเดิมตั้งอยู่โดยไม่มีการตัดแต่ง และจะเลี้ยงกิ่งแขนงแตกจากลำต้นในระดับต่างๆ กัน ขึ้นไปจากโคนต้นไปยังยอดคนละทิศทางสลับกันแบบนี้ จะมีโครงสร้างที่แข็งแรง กิ่งกระจายทั่วทั้งต้น การรับน้ำหนักผลดี ข้อเสียคือ การกระจายของผลไม่ค่อยดี ต้นสูง ไม่สะดวกต่อการดูแลรักษาและอื่นๆ

2.แบบทรงแจกัน (Vase shaped type) หรืออาจเรียกว่าตัดแต่งแบบเปิดศูนย์กลาง (Open center) หมายความว่า เราเลี้ยงต้นหลังจากปลูกได้ 4-6 เดือน เมื่อมีส่วนของลำต้นสูงตามความต้องการก็ตัดยอดออก ให้แตกกิ่งแขนงข้างในตำแหน่งใกล้เคียงกัน เลี้ยงไว้ 3-4 กิ่ง ให้ออกคนละทิศทาง ทำให้มีช่องว่างตรงกลางพุ่ม ทำให้การกระจายของผลดี มีกิ่งแผ่กว้างออก สะดวกต่อการพ่นยาปราบศัตรูพืช การปลิดผลการเก็บเกี่ยว ข้อเสีย ต้องระวังไม่ให้น้ำขังตรงง่ามกิ่งที่แตกออก ซึ่งจะทำให้เน่า กิ่งฉีกหักเสียหายได้ง่าย

3.แบบไม่มีกิ่งนำ หรือพีระมิดแปลง (Modified leader type) แบบนี้ใช้วิธีเลี้ยงให้มีกิ่งยอดหรือกิ่งนำประมาณ 1-3 ปี แล้วจึงตัดยอดทิ้งแล้วเลี้ยงกิ่งแขนง 3-4 กิ่ง ด้านล่างให้แต่ละกิ่งห่างกัน 6-12 นิ้ว คนละทิศทาง ทำให้เป็นพุ่มมีง่ามกิ่งที่แข็งแรงดีกว่า ทรงแจกัน การกระจายของผลดี สะดวกต่อการปฏิบัติดูแลรักษา

บทความก่อนหน้านี้ถุงตากแห้งข้าว ผลงาน มทร.ธัญบุรี เลี่ยงอุบัติเหตุบนถนน ลดความชื้น รักษาคุณภาพข้าวหลังการเก็บเกี่ยว
บทความถัดไปชัยภูมิ เมืองแห่งความสุข