ประโยชน์ของ “ขมิ้นชัน” เป็นอาหารและยา ต่อยอดเพิ่มมูลค่า ทำเครื่องสำอาง

ขมิ้นชัน อาหารสำคัญของคนใต้ เช่น ปลาทอดขมิ้น เหง้าขมิ้นตำด้วยเกลือทาตัวปลาแล้วนำไปทอด ที่ได้มากกว่าความอร่อยคือสุขภาพ “กูยิ” หรือ “ขมิ้นชัน” คือสมุนไพรที่สตรีหลังคลอดทุกคนต้องกิน โดยเมื่อคลอดหมอตำแยจะนำขมิ้นที่เตรียมไว้แล้ว ให้กินทันทีและกินตลอดระยะเวลา 40 วัน เชื่อว่าสรรพคุณคือ การรักษาแผลข้างในให้กับสตรีหลังคลอดนั่นเอง วิธีการเตรียมทำโดยง่าย ด้วยการตำขมิ้นให้ละเอียดแล้วผสมน้ำเล็กน้อยให้ดื่ม

ขมิ้นชัน ยังป้องกันหน้าท้องลายหลังคลอด เป็นยาประคบท้องให้สตรีหลังคลอด โดยนำขมิ้นกับเกลือตำให้ละเอียด พันหน้าท้องในช่วง 30 วัน หรือช่วงการอยู่ไฟ นอกจากนี้ ยังดับกลิ่นคาวหลังคลอด ทำโดยการนำข้าวสารมาแช่ แล้วนำเหง้าขมิ้นมาตำพร้อมข้าวสารที่แช่ไว้เป็นเนื้อเดียวกัน แล้วทาตัวก่อนนอน

ขมิ้นชัน ยารักษาโรคกระเพาะ ชาวบ้านทั่วไปกินขมิ้นชันซอยจิ้มเกลือรักษาโรคกระเพาะ ขมิ้นชันรักษาโรคลำไส้แปรปรวนอาการปวดเกร็งท้องบริเวณท้องน้อย แน่นท้อง ท้องอืด หน้าท้องโตขึ้นเหมือนมีลมในท้อง อาจมีอาการเรอหรือผายลมมากขึ้น การถ่ายอุจจาระไม่ปกติ อาการอย่างนี้ แม่ๆ ชาวไทยใหญ่จะเอาหัวขมิ้นกับเกลือมาคั่วให้สุก จากนั้นเอาน้ำอุ่นมาผสมด้วยดื่มกิน หรือจะต้ม นึ่งตากแห้ง ตำผงขมิ้นไว้ใส่อาหารกินก็ได้

ขมิ้นชัน ยาอายุวัฒนะ บำรุงร่างกาย บำรุงธาตุ นำหัวมากินสดๆ ต้มกิน ทำเป็นยาลูกกลอนกิน ใช้ขมิ้นชันตัวเดียว อาจผสมใส่ตัวยาอื่นๆ เช่น บอระเพ็ด ผักเสี้ยนผี แห้วหมู น้ำผึ้ง เป็นต้น

ขมิ้นชัน ผิวพรรณคนไทย สาวไทย พม่า มอญ ไทยใหญ่ สมัยก่อใช้ขมิ้นทาอาบน้ำ ทำให้ผิวผุดผ่องยิ่งขึ้น วิธีอาบน้ำด้วยขมิ้นนั้นจะทาขมิ้นหมักไว้ที่ผิวสักพัก แล้วจึงขจัดออกด้วยส้มมะขามเปียก ทำให้ผิวหนังนุ่มนวล ทั้งยังป้องกันปัญหาของผิวพรรณ

ปัจจุบัน ขมิ้นชันเป็นพืชสมุนไพรเศรษฐกิจที่กำลังเป็นที่ต้องการสูงของอุตสาหกรรมยาแผนโบราณ-ยาแผนปัจจุบัน อุตสาหกรรมเครื่องสำอาง อุตสาหกรรมอาหารและเครื่องดื่ม และอุตสาหกรรมผลิตภัณฑ์อาหารเสริม

ในขณะที่ปริมาณผลผลิตสำหรับสารเคอร์คิวมินอยด์ ถือว่าเป็นสารสำคัญหลักในขมิ้นชันที่มีฤทธิ์ที่เป็นประโยชน์มากมายและเป็นที่ต้องการของเภสัชกรรม อาทิ มีฤทธิ์ในการต้านอนุมูลอิสระ ป้องกันโรคอัลไซเมอร์ ลดการอักเสบในผู้ป่วยข้อเข่าเสื่อม ลดคอเลสเตอรอลในเลือด ป้องกันตับจากสารพิษ และลดความเสี่ยงโรคมะเร็ง รักษาแผลในกระเพาะอาหาร ช่วยบำรุงผิวพรรณและชะลอความแก่ เป็นต้น

ในขณะที่ทางประเทศมีการพัฒนาขมิ้นชันเพื่อช่วยรักษาโรคมะเร็ง ในขณะกลุ่มน้ำมันระเหยจะถูกนำมาใช้ในอุตสาหกรรมเครื่องสำอาง