ผู้ใหญ่บ้านบ้านหนองโข่ย ผลิตก๊าซชีวภาพแบบบอลลูน ใช้ในฟาร์มเห็ด

พลังงาน เป็นสิ่งจำเป็นสำหรับมนุษย์ในยุคนี้ และนับวันจะมีราคาแพงขึ้น และการใช้ก๊าซชีวภาพจากมูลสัตว์จึงเป็นพลังงานทดแทนที่น่าสนใจ

เช่น คุณสุภีร์ ดาหาร ผู้ใหญ่บ้านบ้านหนองโข่ย หมู่ 19  ต.ท่าพระ อ.เมือง จ.ขอนแก่น ผู้ใหญ่สุภีร์ เล่าให้ฟังว่า มีพื้นที่ประมาณ 5 ไร่ ทำฟาร์มเห็ดเป็นหลัก โดยผลิตก้อนเชื้อเห็ดหลากหลายชนิดออกจำหน่าย ได้แก่ เห็ดโคนญี่ปุ่น (เห็ดยานางิ) ก้อนละ 12 บาท เห็ดบด เห็ดขอนขาว และเห็ดเป๋าฮื้อ ก้อนละ 8 บาท เห็ดนางฟ้า-นางรม ก้อนละ 7 บาท ส่วนดอกเห็ดโคนญี่ปุ่น กิโลกรัมละ 200 บาท เห็ดบด กิโลกรัมละ 100 บาท เห็ดขอนขาวและเห็ดเป๋าฮื้อ กิโลกรัมละ 80 บาท เห็ดนางฟ้า-นางรม กิโลกรัมละ 60 บาท นอกจากนี้ยังทำกิจกรรมลักษณะไร่นาสวนผสมได้แก่ ปลูกมะม่วง  ไผ่ ชะอม มะละกอ เลี้ยงกบในบ่อซีเมนต์ ปลาดุกในบ่อซีเมนต์ การผลิตปุ๋ยอินทรีย์จากก้อนเชื้อเห็ด มีรายได้หมุนเวียนตลอดปี

ที่ฟาร์มแห่งนี้ ใช้เป็นที่ทำการศูนย์บริการและถ่ายทอดเทคโนโลยีการเกษตรประจำตำบลท่าพระ เป็นศูนย์เรียนรู้ด้านการเพาะเห็ด การผลิตปุ๋ยอินทรีย์ ซึ่งแต่ละเดือนจะมีการจัดอบรมเกษตรกรและเป็นแหล่งศึกษาดูงาน และยังจัดประกอบอาหารเลี้ยงผู้เข้าอบรมและศึกษาดูงานอีกด้วย ซึ่งต้องใช้ก๊าซในการหุงต้มเดือนละประมาณ 1 ถังประกอบกับในการทำก้อนเชื้อเห็ดต้องนึ่งฆ่าเชื้อวันละหลายชั่วโมงหมดก๊าซเดือนละประมาณ 8 ถัง รวม 9 ถังต่อเดือนคิดเป็นเงินประมาณ 2,700 บาท

จากปัญหาดังกล่าว จึงคิดจะลดต้นทุนโดยการผลิตผลิตก๊าซชีวภาพแบบบอลลูนใช้ในฟาร์มเนื่องจากทำง่ายและประหยัด มูลค่าวัสดุและค่าก่อสร้างรวมประมาณเพียง 5,500 บาท ทำได้ ดังนี้

การเตรียมสถานที่/ก่อสร้าง

1.เตรียมสถานที่กว้าง 4 เมตร ยาว 6 เมตร มุงหลังคาด้วยซาแรน

2.ขุดหลุมขนาดกว้าง 2 เมตร ยาว 4 เมตร ลึก 50 เซนติเมตรนำดินที่ขุดขึ้นมาทำเป็นคันดินรอบขอบบ่อ

3.นำถุงพลาสติกสีดำขนาดใหญ่วางลงหลุมในแนวนอนตามความยาวของหลุม ด้านปากถุงเป็นทางเข้าของมูลสัตว์หรือวัสดุหมัก โดยทำถังซีเมนต์ต่อกับท่อพีวีซีมัดปากถุงให้แน่นสนิท ส่วนด้านก้นถุงต่อท่อพีวีซีมัดกับถุงดำพร้อมกับขุดขุมฝังท่อซีเมนต์เพื่อรองรับมูลสัตว์ที่ผ่านการหมักแล้ว ซึ่งเมื่อวางถังหมักแบบบอลลูนแล้วจะเห็นถุงดำหรือถังหมักโผล่พ้นดินประมาณ 2 ใน 3 ส่วน ด้านบนของถังหมักให้เจาะรูแล้วใส่ท่อเพื่อลำเลียงก๊าซไปยังครัวหรือสถานที่ที่จะหุงต้ม

การปฏิบัติและการใช้งาน

1.เติมมูลสัตว์ครั้งแรกประมาณ 1,000 ก.ก.โดยผสมน้ำอัตราเท่าๆกันใส่ลงในท่อซีเมนต์ ซึ่งมูลสัตว์จะไหลลงถังหมัก ใช้เวลาประมาณ 7-10 วันก็เกิดก๊าซ สามารถใช้หุงต้มได้ ละ

2.หลังจากนั้นให้เติมมูลสัตว์ 2 วัน/ครั้งๆละ 1 ถังสีโดยผสมน้ำเท่ากันเทลงในถัง หรือหากไม่มีมูลสัตว์ก็ใช้เศษอาหารที่เหลือจากการประกอบเลี้ยงผู้เข้าอบรมก็ได้ โดยผสมน้ำอัตรา 1:1 คนให้เข้ากันแล้วเทใส่ลงไป

การปรับใช้กับการนึ่งก้อนเชื้อเห็ด จะต้องนึ่งประมาณ 3 ชั่วโมง โดยชั่วโมงแรกจะใช้ก๊าซถังเพราะต้องใช้กำลังไฟค่อนข้างสูง แต่หลังจากอุณหภูมิได้ที่แล้ว (ประมาณ 90 องศาเซลเซียส) ปรับมาใช้ก๊าซชีวภาพแทน

ท่านใดสนใจอยากจะเยี่ยมชมผลงานหรือสอบถามการเพาะเห็ดหรือ การผลิตก๊าซชีวภาพติดต่อได้ที่ คุณสุภีร์ ดาหาร โทร.081-9752612, 0 4326 1835

บทความก่อนหน้านี้ตำรับยาสมุนไพรชะลอวัยไกลโรค
บทความถัดไป“ปลากุเลาเค็ม” สินค้าใหม่ ของชุมชนบางตาวา หนองจิก ปัตตานี