อดีตสาวโรงงาน ลองผิดลองถูก “เลี้ยงไส้เดือน” ทำปุ๋ย เผยทุกเคล็ดลับความสำเร็จ

คุณนิรัชพร ธรรมศิริ หรือ “ต่าย” สาวตำบลในเมือง อำเภอเมือง จังหวัดกำแพงเพชร เล่าถึงตัวเองว่า  “หนูเป็นเด็กบ้านนอก เกิดมาจากครอบครัวเกษตรกร พ่อ-แม่มีอาชีพทำนา ปลูกผัก เลี้ยงสัตว์ ที่อำเภอจุน พะเยา จำได้ว่าตอนเด็กซุกซนตามประสาคือไปขุดไส้เดือนมาตกปลาบ่อยมาก”

เธอเว้นวรรคเล็กน้อย… “ต่อมาหลังเรียนจบออกจากบ้าน ได้ไปทำงานสารพัดจังหวัด (เธอบอกเช่นนี้จริงๆ ครับ) เป็นสาวโรงงานที่อยุธยา เป็นแม่ค้าข้าวมันไก่ที่สัตหีบ สุดท้ายทำงานที่สำนักงานคณะกรรมการการเลือกตั้งที่กำแพงเพชร ในเวลานี้” สุดยอดไหมครับ

คุณนิรัชพร ธรรมศิริ
คุณนิรัชพร ธรรมศิริ

สำหรับเรื่องการเลี้ยงไส้เดือนนั้นเธอเล่าว่า คิดว่าเป็นความบังเอิญมากกว่า หลังจากที่ค้นหาจากโลกโซเชียลเน็ตเวิร์คเพื่อดูเรื่องราวของการปลูกผักปลอดสารพิษ เพราะคิดว่าจะปลูกผักสำหรับไว้กินเอง เนื่องจากส่วนตัวชอบกินผักจิ้มน้ำพริก จนกระทั่งไปเจอวิธีการเลี้ยงไส้เดือน อ่านดูจึงรู้ว่าไส้เดือนเป็นสัตว์มหัศจรรย์มาก คือ สามารถนำมูลของมันมาใช้ใส่ผัก ผลไม้ โดยไม่ต้องใช้ปุ๋ยเคมีได้อย่างดีอีกด้วย

ต่อมาจึงได้ศึกษาถึงเรื่องราวต่างๆ ที่เกี่ยวกับการเลี้ยงไส้เดือน เธอคิดว่าจะสามารถทำความเข้าใจได้โดยไม่ต้องหาเอกสารหรือตำรามาศึกษา เพียงแค่ศึกษาทางยูทูปก็น่าจะพอเพียง เพราะทุกอย่างไม่ยุ่งยากอย่างที่คิด เพราะเมื่อลงมือเลี้ยงไส้เดือนคงจะรู้ถึงปัญหาต่างๆ ตามมา และคงแก้ไขได้ไม่ยากเช่นกัน เนื่องจากดูจากขั้นตอนการเลี้ยง เพียงแค่จัดเตรียมที่อยู่ หาอาหารให้กิน รดน้ำให้ชุ่มเสมอ คุณไส้เดือนก็อาศัยอยู่ได้แล้ว ศึกษาต่อไปอีกนิดถึงเรื่องรายละเอียดต่างๆ ที่ต้องการก็น่าจะเพียงพอ

เนื้อหาต่อไปนี้สิครับแฟนๆ ประทับใจผมมาก เธอเล่าต่อไปว่า ทำไมต้องคิดมาเลี้ยงไส้เดือน ทั้งที่มีสัตว์ชนิดอื่นที่น่าเลี้ยงและเหมาะกับผู้หญิงอีกมาก แถมเป็นที่น่ารังเกียจสำหรับคุณผู้หญิง หรือคุณผู้ชายอีกหลายๆ คน แต่สำหรับตัวเธอนั้นไม่รู้สึกขยะแขยงกับตัวไส้เดือนเลยแม้แต่น้อย  สามารถสัมผัสตัวไส้เดือนได้อย่างเต็มความรู้สึกพร้อมกับมีความสุขทุกครั้งที่ได้ดูแลไส้เดือน

เมื่อตัดสินใจอย่างแน่นอนว่าต้องเลี้ยงไส้เดือน เธอไม่รอช้า จึงลงมือทันทีต้นเดือนมกราคม 2548 หลังจากเตรียมอุปกรณ์ต่างๆ สำหรับนำมาเลี้ยงไส้เดือนที่ศึกษามาเรียบร้อย อุปกรณ์พร้อมวัตถุดิบ พร้อมคนเลี้ยง จึงได้สั่งไส้เดือนจากฟาร์มเลี้ยงไส้เดือนที่พิษณุโลก ไส้เดือนพันธุ์แอฟริกันไนท์ครอเลอร์ African Night Crawler (AF) เนื่องจากศึกษาดูแล้วว่า ข้อดีคือไส้เดือนสายพันธุ์นี้สามารถกินอาหารเก่ง โดยเฉพาะอาหารที่มีโปรตีนสูง ขยายพันธุ์ได้เร็ว มีลูกดก แถมตัวโต เป็นสายพันธุ์ที่นิยมนำไปใช้เป็นอาหารโปรตีนสำหรับเลี้ยงกบ นก และปลาได้อีกด้วย ส่วนมูลนั้นนำไปใส่ต้นไม้ หรือพืชผักได้อีกด้วย

ไส้เดือนพันธุ์แอฟริกัน ไนท์ ครอเลอร์

เธอเริ่มลงมือเลี้ยงไส้เดือนแค่ 4 กะละมัง ในเบื้องแรก โดยสั่งพันธุ์ไส้เดือนมาแค่ 2 กิโลกรัม เพื่อศึกษาดูกับเรื่องราวทุกปัญหาของคุณไส้เดือน ว่ามีอะไรบ้างที่เกิดขึ้นทั้งข้อดีและข้อเสียที่ต้องนำมาแก้ไข

ปัญหาที่เธอได้รับอย่างมากในเบื้องแรกคือ จำนวนของตัวไส้เดือนที่จะต้องนำลงไปเลี้ยงในกะละมัง ต่อ 1 ใบ นั้น ต้องใช้เท่าไหร่? เธอนำไส้เดือนลงไปประมาณ “ครึ่งกิโลกรัม” ผลที่ได้คือมีจำนวนมากเกินไป ปัญหาต่อมาต้องดูว่าอาหารพอกับจำนวนไหม? ความชื้นเป็นเช่นไรบ้าง? พอไหมกับคุณไส้เดือน

ปรากฏว่าทุกเรื่องราวที่เกิดขึ้นในระยะแรกหัดเลี้ยงไส้เดือนนั้น เกิดมีการตายบางส่วน และไส้เดือนจะเริ่มหาทางเลื้อยออกนอกกะละมัง ครั้นเมื่อเธอนำเอาเศษผักให้ไส้เดือนกิน ปรากฏว่าไส้เดือนร้อนหนีตายกันอีก แบบว่าเกือบหมดกำลังใจสำหรับเธอมือใหม่หัดเลี้ยงไส้เดือน

%e0%b8%9a%e0%b8%a3%e0%b8%b4%e0%b9%80%e0%b8%a7%e0%b8%93%e0%b9%80%e0%b8%a5%e0%b8%b5%e0%b9%89%e0%b8%a2%e0%b8%87%e0%b9%84%e0%b8%aa%e0%b9%89%e0%b9%80%e0%b8%94%e0%b8%b7%e0%b8%ad%e0%b8%99บอกแล้วไงครับแฟนๆ เธอคนนี้มีความขยันและอดทนเป็นอย่างมาก นำทุกเรื่องราวที่เกิดขึ้นทั้งหมดมาเป็นบทเรียนพร้อมมาใช้เป็นแบบฝึกหัดสำหรับการเลี้ยงไส้เดือนต่อไป โดยเฉพาะประโยคนี้ที่เธอบอกผมชอบมากๆ เลยครับแฟนๆ ที่ว่า “ประสบการณ์ที่ผ่านมาสอนคนได้จริงๆ นะค่ะ”

เธอจึงเริ่มต้นใหม่ ทดลองเลี้ยงเพิ่มเป็น 8 กะละมัง เธอบอกต่ออีกว่า ทุกอย่างหมดสิ้นทุกปัญหาเนื่องจากได้รับการแก้ไขหมดสิ้นแล้ว

ต่อไปนี้คือเรื่องราวสำหรับการเลี้ยงไส้เดือนของเธอหลังจากที่เธอมั่นใจว่าเยี่ยมที่สุด เธอพร้อมจะบอกเคล็ดลับชนิดหมดหัวใจให้แฟนๆ คอลัมน์นี้ที่สนใจทุกท่านแบบหมดทุกห้องหัวใจของเธอเลยครับ

1. เตรียมอุปกรณ์สำหรับให้คุณไส้เดือนได้พักอาศัย คือ กะละมังสีดำ หรือสีอื่นก็ไร้ปัญหา ขนาดเส้นผ่าศูนย์กลาง ประมาณ 32 เซนติเมตร เจาะรูตรงก้น ประมาณ 15 รู สำหรับไว้ระบายน้ำและความร้อนเวลารดน้ำให้ไส้เดือน แถมน้ำที่ได้คือเป็นปุ๋ยน้ำหมักของมูลไส้เดือนอีกด้วย

2. ต่อมานำมูลวัวไปแช่น้ำ หากเป็นมูลวัวบ้านจะแช่ไว้ประมาณ 10 วัน ถ้าหากเป็นมูลวัวนมจะแช่ไว้ประมาณ 7 วัน เพื่อให้มูลวัวนั้นสามารถคลายความร้อน ที่เรียกกันว่า เบดดิ้ง (Bedding) เพราะนี่คือที่อยู่และอาหารของคุณไส้เดือน

3. นำ Bedding ที่เตรียมไว้เรียบร้อยแล้วใส่ลงในกะละมังให้มีความสูงประมาณ 10-15 เซนติเมตร ข้อสำคัญอย่างมากๆ คือ Bedding ต้องไม่แฉะ ไม่ร้อน เพราะจะเป็นกรด โดยการใช้มือของเราเองทดสอบเอาไปวางไว้ใต้กะละมังที่ใส่ Bedding ว่าเป็นเช่นไร ร้อนหรือไม่ร้อน ที่ต้องเน้นอย่างมากเพราะเป็นข้อสำคัญอย่างมากสำหรับการนำตัวคุณไส้เดือนลงไปเลี้ยง

4. เมื่อเตรียมทุกอย่างเรียบร้อย ทำหลุมตรงกลางเล็กๆ ในกะละมัง นำไส้เดือนประมาณ 2-3 ขีด มาใส่ลงไป เหตุผลคือเพื่อให้คุณไส้เดือนเลื้อยกระจายไปได้ทั่วกะละมังได้อย่างสะดวก

จำเป็นอย่างมากๆ เช่นกันต้องใส่มูลไส้เดือนที่มีเป็นของเดิมลงไปด้วยเล็กน้อย สำหรับเพื่อให้ไส้เดือนปรับสภาพกับที่อยู่ใหม่ และสามารถทำให้ไส้เดือนไม่หนีออกจากกะละมัง

6. ให้นำกะละมังที่เลี้ยงไส้เดือนไปวางไว้ในที่ร่ม ที่อากาศสามารถถ่ายเทสะดวก และไม่ให้โดนแดดโดยตรงหรือโดนฝน

ปุ๋ยมูลไส้เดือน

ทั้งหมดขอย้ำว่าเป็นขั้นตอนการเลี้ยงไส้เดือนแบบอย่างของเธอนะครับ หลังจากที่ได้พยายามมาตั้งแต่เริ่มต้น ทุกขั้นตอนล้วนมาจากประสบการณ์ทั้งสิ้นจนมีวันนี้ หลังจากนั้นเธอบอกต่ออีกว่า เลี้ยงไส้เดือนไปประมาณ 1 เดือนครึ่ง จะเริ่มมองเห็นลูกไส้เดือนตัวเล็กๆ เยอะแยะมากมายไปหมดในกะละมัง ถึงตอนนี้ต้องวางแผนเพื่อผลิตปุ๋ยและตัวไส้เดือนให้ได้จำนวนมาก

เลี้ยงต่อไปอีกประมาณ 1 เดือน ถึงตอนนี้ควรเตรียม Bedding ไว้ให้พร้อมสำหรับการขยายไปเลี้ยงไส้เดือนในกะละมังต่อไป อีกประมาณ 1 เดือนต่อมา ลองสังเกตใช้ 2 มือ พลิก Bedding ดูจะเริ่มเห็นมีตัวอ่อนที่พอให้เลี้ยงได้ต่อไป จะมีอยู่เยอะไปหมด ก็เริ่มย้ายพ่อแม่พันธุ์ออกไปยังกะละมังที่เตรียมทุกอย่างไว้เรียบร้อย เพื่อให้ได้กินอาหารใหม่สำหรับเพื่อผลิตปุ๋ยและขยายพันธุ์ไส้เดือนอีกต่อไป

%e0%b8%95%e0%b8%b1%e0%b8%a7%e0%b8%9c%e0%b8%a5%e0%b8%b4%e0%b8%95%e0%b8%a0%e0%b8%b1%e0%b8%93%e0%b8%91%e0%b9%8c

สำหรับการดูแลนั้นเธอบอกว่าไม่ยากอย่างที่คิด เพราะว่าเพียงแค่นำน้ำใส่กระบอกสำหรับฉีดน้ำ ดูว่าหากที่อยู่ของไส้เดือนมีความแห้งไหม? คอยฉีดหรือรดน้ำก็ได้ ประมาณ 3 วันต่อครั้ง หรือหากว่ามีฝนตกสัปดาห์ละครั้งก็พอไหว

แต่สำหรับที่นำเศษผักที่เป็นอาหารเสริมนั้นต้องงดชนิดเปรี้ยวและเผ็ดเด็ดขาด ควรที่จะสับเป็นชิ้นเล็กๆ เพราะคุณไส้เดือนจะสามารถกินได้เร็วขึ้น หรือหากว่าบางครั้งเราไม่ได้อยู่ดูแลประมาณว่า 1 สัปดาห์ จะด้วยเหตุผลส่วนตัวใดๆ ก็ตาม คุณไส้เดือนก็สามารถหาเลี้ยงเอาเองได้

เธอบอกสุดท้ายด้วยว่า ไม่ยากสำหรับเลี้ยงไส้เดือน หากแฟนๆ ท่านใดต้องการ เพียงแค่ไม่กลัวกับการจับต้องตัวไส้เดือนเท่านั้น ถึงแม้จะมีเนื้อที่เพียงแค่เล็กน้อยก็ตาม ดูตัวเธอเป็นตัวอย่าง ไม่มีความรู้เรื่องการเลี้ยงไส้เดือนมาก่อน แต่ก็สามารถนำมาเลี้ยงและสามารถผลิตออกมาได้ทั้งปุ๋ยไส้เดือนและน้ำหมักมูลไส้เดือนจำหน่ายสำหรับผู้สนใจได้อย่างมีความสุข

เพราะเธอชื่อ “ต่าย” ผลผลิตของเธอจึงใช้ชื่อว่า กระต่าย ปุ๋ยมูลไส้เดือนแท้ 100% มีบรรจุไว้ ถุงละ 1 กิโลกรัม ในแต่ละถุงจะมีวิธีใช้อย่างละเอียด หรือหากเป็นน้ำหมักมูลไส้เดือนจะมีเขียนบอกวิธีใช้ไว้อย่างละเอียดเช่นกัน มีบรรจุ 2 ขนาด คือ ขวดเล็ก บรรจุ 600 และขวดใหญ่ 1500 มิลลิลิตร เยี่ยมจริงๆ ครับ สำหรับผู้หญิงที่ไม่รังเกียจตัวไส้เดือนคนนี้ เธอผู้มีความขยันและอดทนเป็นเลิศ แฟนๆ ให้กำลังใจเธอกันนะครับ

%e0%b8%84%e0%b8%b8%e0%b8%93%e0%b8%99%e0%b8%b4%e0%b8%a3%e0%b8%b1%e0%b8%8a%e0%b8%9e%e0%b8%a3-%e0%b8%98%e0%b8%a3%e0%b8%a3%e0%b8%a3%e0%b8%a1%e0%b8%a8%e0%b8%b4%e0%b8%a3%e0%b8%b4

แฟนๆ ท่านใดสนใจทุกรายละเอียด ติดต่อเธอได้ที่เฟซบุ๊ก Niratchaporn Thammasiri หรือ ID. Tai_shop99 หรือ โทร. (091) 842-4968 หรือหากแฟนๆ ท่านใดสนใจจะเลี้ยงบ้าง เพียงใช้เนื้อที่เลี้ยงไส้เดือนกับพื้นที่เล็กๆ ก็ได้ เธอจะมีชุดสำหรับทดลองเลี้ยงไส้เดือนไว้บริการแฟนๆ อีกด้วย พร้อมยินดีให้คำแนะนำอย่างละเอียดทุกเรื่องราว เพราะเธอได้ผ่านมาครบถ้วนแล้วทุกขั้นตอนอย่างมั่นใจ

สุดท้าย เมื่อเราก้าวเดินไปด้วยตัวเราเองกับงานที่ต้องการ เราจะต้องไม่โทษตัวเราเมื่อก้าวพลาดไปบ้าง เพราะมันหมายถึงเป็นการซ้ำเติมตัวเราให้แย่มากลงไปอีกไม่ใช่หรือ? อย่าพยายามกระทำเช่นนั้น อภัยและรักตัวเองให้มากๆ ให้กำลังใจตัวเองเพิ่มมากขึ้นกว่าเดิม พร้อมที่จะก้าวเดินต่อไปกับเวลาของชีวิตที่เหลืออยู่ ก้าวไปพร้อมๆ กับดูแลรักษาลมหายใจให้สมบูรณ์ดีที่สุด

จำไว้ว่า ทุกๆ วันกับชีวิตที่เหลืออยู่ของเรานั้น อย่าพยายามที่จะต้องไปทำความเข้าใจกับทุกสิ่งทุกอย่างที่ประดังเข้ามาในชีวิตเรา ทุกเรื่องราวนั้นไม่ใช่เกิดขึ้นเพื่อที่ให้เรารับรู้หรือพร้อมเข้าใจมันทั้งหมด เมื่อมาแล้วก็ปล่อยให้มันผ่านไปเสียบ้าง เลือกเอาสิ่งที่เราต้องการสำหรับนำมาเพื่อดูแลชีวิตของเราให้ก้าวเดินต่อไปกับเวลาที่เหลืออยู่ เพราะนั่นคือการต่อลมหายใจของเราให้ก้าวเดินอย่างมีความสุขได้อีกยาวนาน

ความผิดหวังในวันนี้ พรุ่งนี้จะกลายเป็นอดีตไปแล้ว ลุกขึ้นสู้ใหม่ทันที อย่ายอมแพ้ ถ้ายังไม่ได้สู้จนถึงที่สุด ไม่มีอะไรที่ยากและไม่มีเวลาใดที่ยาวนานจนเกินไป ตัวเราเท่านั้นที่สามารถเอาชนะได้ทั้งเวลาและอุปสรรคทั้งปวง เพราะโลกนี้ไม่ได้สร้างให้คนสู้ชีวิตเป็นคนพ่ายแพ้ เชื่อเหอะ! ขอบคุณ สวัสดี

บทความก่อนหน้านี้ปลูกกล้วยแต่ไม่ขายกล้วย ตัดแต่ ‘ใบตอง’ ขายทั้งหมู่บ้าน ทำเงินเริ่มต้น 600-700 บาท/วัน
บทความถัดไปสวนยาง ‘นราธิวาส’ อ่วม! พบเชื้อราระบาดหนัก ทำเสียหายนับแสนไร่ คาดแพร่มาจากเพื่อนบ้าน