ขมิ้นชัน สมุนไพรพื้นบ้าน ใช้กันมาก

ขมิ้นชันเป็นพืชที่คนไทยรู้จักกันมาแต่โบราณ โดยนำมาใช้แต่งสี แต่งกลิ่น และรสของอาหาร เช่น แกงเหลือง แกงไตปลา การใช้ในผลิตภัณฑ์อาหาร ขมิ้นผงเป็นแหล่งสีธรรมชาติให้ความปลอดภัยมากกว่าสีสังเคราะห์ ตลอดจนเป็นสมุนไพรรักษาโรคต่างๆ

ขมิ้น​ชัน​คุณภาพ​ดี​จาก อ.​ทับ​ปุด จังหวัด​พังงา

จัดอยู่ในวงศ์ขิงข่า เป็นพืชล้มลุกอายุหลายปี ลำต้นเหนือดินเป็นลำต้นที่เกิดจากการอัดตัวกันของกาบใบ ลำต้นจริงอยู่ใต้ดินเรียกเหง้าขมิ้น ประกอบด้วย เหง้าหลักใต้ดินที่เราเรียกว่า หัวแม่ ซึ่งมีรูปไข่และแตกแขนงทรงกระบอกออกด้านข้างทั้ง 2 ด้าน ที่เราเรียกว่า แง่ง เนื้อในเหง้ามีสีเหลืองมีกลิ่นเฉพาะ

ขมิ้นชัน ขึ้นได้ดีในดินทุกชนิด แต่ที่เหมาะสมควรเป็นดินที่ระบายน้ำดี น้ำไม่ท่วมขัง ถ้าเป็นดินเหนียวควรใส่ปุ๋ยหมักหรือปุ๋ยคอกอัตรา 1 ตัน/ไร่ เพื่อปรับปรุงคุณภาพของดิน การเตรียมดินควรไถพรวนก่อนต้นฤดูฝน และหลังจากพรวนดินให้มีขนาดเล็กลงแล้ว ก็ใช้ไถยกร่องปลูกระยะระหว่างแถว 75 เซนติเมตร ระยะระหว่างต้น 30 เซนติเมตร

ขมิ้นชันสามารถเก็บเกี่ยวได้เมื่ออายุ 9-11 เดือน การขุดต้องพยายามไม่ให้จอบโดนเหง้า เสร็จแล้วเคาะเอาดินออกจากหัว  ตัดใบและรากทิ้ง แล้วล้างน้ำให้สะอาด

การทำแห้งทำได้โดยนำขมิ้นที่ล้างสะอาดดี แล้วมาหั่นเป็นแผ่นหนาประมาณ 1 – 2 มิลลิเมตร  จากนั้นนำไปตากให้แห้ง หรือนำขมิ้นชันไปต้มก่อนแล้วจึงนำมาหั่นเป็นชิ้นๆ ตากแห้ง  จะได้ขมิ้นชันแห้งที่มีลักษณะตึงสวยและเก็บได้นาน  อัตราการทำแห้ง  ขมิ้นชันสด 6 กิโลกรัม เมื่อนำมาตากแห้งจะได้ขมิ้นชันแห้ง 1 กิโลกรัม

สรรพคุณขมิ้นชัน มีมากมายหลายประการ เช่น ต้านการเกิดแผลและสมานแผลในกระเพาะอาหาร ลดการอักเสบ ต้านการแพ้ ลดการบีบตัวของลำไส้ ลดอาการแน่นจุกเสียด ขับน้ำดี รักษาอาการท้องเสีย ต้านยีสต์และเชื้อรา ต้านปรสิต ป้องกันตับอักเสบ ต้านความเป็นพิษต่อยีน ต้านการกลายพันธุ์ มีสรรพคุณสมานแผล และยังมีคุณสมบัติต้านแบคทีเรียต่างๆ ได้อีกด้วย

ต้น​ขมิ้น​ช้น

ชมรมเพื่อนธรรมชาติ กรุงเทพฯ โทร.081-3003300

คุณโสภี บัวผัน  อำเภอจอมบึง จังหวัดราชบุรี โทร.086-1277528

บทความก่อนหน้านี้ซันคอนัวร์ สีสวยสด บาดใจ คนรักนก
บทความถัดไปชะอม ปลูกและกินกันทั่วไทย