หน้าแรก | ติดต่อเรา | ร่วมงานกับเครือมติชน
วันที่ 25 กันยายน 2559
คอลัมน์ประจำ เทคโนฯ เกษตร ไม้ดอกไม้ประดับ เยาวชน-เทคโนโลยี เทคโนฯ ปศุสัตว์ สัตว์เลี้ยงสวยงาม เทคโนฯ ประมง การตลาด-แปรรูป ภูมิปัญญาไทย จิปาถะ


ม. เทคโนโลยีมหานคร พัฒนาเตาอบยาง ประสิทธิภาพสูง ประหยัดเวลา ต้นทุนต่ำ

ภูมิปัญญาไทย
วันที่ 12 กันยายน 2556
อ่าน 3,307 ครั้ง
พิมพ์


การผลิตยางแผ่นรมควันในประเทศไทยประสบปัญหาอย่างมาก ไม่ว่าจะเป็นเรื่องการอบแห้งของแผ่นยางที่ไม่สม่ำเสมอ ความร้อนที่เข้าสู่ห้องอบยางไม่กระจายตัว ทำให้เกิดความร้อนเป็นจุดๆ ทำให้ยางแผ่นรมควันที่ได้มีคุณภาพต่ำ ความเสี่ยงของการเกิดไฟไหม้ห้องอบรมควัน รวมถึงระยะเวลาในการอบยางที่ค่อนข้างนานในแต่ละรอบ ทำให้สูญเสียทั้งเวลาและสิ้นเปลืองเชื้อเพลิงจำนวนมาก เป็นผลให้ต้นทุนการผลิตสูงขึ้น ซึ่งส่งผลกระทบต่อเกษตรกรชาวสวนยาง และผู้ประกอบการอย่างมาก


รศ.ดร. สุเจตน์ จันทรังษ์ อธิการบดี มหาวิทยาลัยเทคโนโลยีมหานคร เปิดเผยถึงบทบาทของมหาวิทยาลัยต่อการวิจัยและพัฒนาเทคโนโลยีเตาอบยางแผ่นรมควัน ในโครงการ “เพิ่มศักยภาพการแปรรูปน้ำยางพาราแบบลดต้นทุนและรักษาสิ่งแวดล้อม ว่า โครงการดังกล่าว เป็นความร่วมมือกันระหว่างสำนักงานอุตสาหกรรมกลุ่มจังหวัดภาคใต้ฝั่งอ่าวไทย (พัทลุง ชุมพร สุราษฎร์ธานี นครศรีธรรมราช), โครงการสนับสนุนการพัฒนาเทคโนโลยีของอุตสาหกรรมไทย (iTAP) สำนักงานพัฒนาวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยีแห่งชาติ (สวทช.) และมหาวิทยาลัยเทคโนโลยีมหานคร เพื่อแก้ไขปัญหาดังกล่าว

โดยในการพัฒนาเตาอบยางมีโจทย์ที่จะต้องดำเนินการแก้ไข อันดับแรกคือ โรงอบยาง เพราะที่ผ่านมาประสบปัญหาเรื่องไฟไหม้ เรื่องที่สองคือ คุณภาพของแผ่นยางที่ผ่านการอบไม่ได้คุณภาพ มีปริมาณยางที่เสียหายหลังผ่านการอบจำนวนมากในลักษณะของยางเกิดการพองตัว ไม่สุกหรือแห้ง สีไม่สม่ำเสมอ และสุดท้ายคือ เรื่องของพลังงาน ซึ่งเป็นปัญหาหลัก เพราะที่ผ่านมาโรงอบยางจะต้องใช้ไม้เป็นเชื้อเพลิง ปีละประมาณ 6-7แสนบาท ต่อปี ดังนั้น ทางมหาวิทยาลัยจึงเห็นว่าจะต้องเข้ามาดำเนินการหาวิธีแก้ปัญหาให้กับเกษตรกรชาวสวนยางในประเด็นเหล่านี้ให้สำเร็จ

ในการดำเนินงานนั้น หลังจากที่ได้รับรู้ถึงปัญหาการอบยางของเกษตรกรแล้ว มหาวิทยาลัยได้รับการประสานจากโครงการ iTAP และสำนักงานอุตสาหกรรมกลุ่มจังหวัดภาคใต้ฝั่งอ่าวไทย เพื่อเข้าไปแก้ไขปัญหาดังกล่าว โดยมอบหมายให้ รศ.ดร. ฐานิตย์ เมธิยานนท์ อาจารย์ผู้เชี่ยวชาญด้านพลังงานและการถ่ายเทความร้อน เป็นผู้รับผิดชอบโครงการนี้ เข้าไปเก็บข้อมูล ศึกษารายละเอียดเกี่ยวกับปัญหาที่แท้จริง รวมถึงการวางแนวทางในการแก้ปัญหา เช่น การเกิดไฟไหม้เตาอบยางเกิดจากสาเหตุใด และพลังงานเชื้อเพลิงที่ใช้เกิดการสูญเสียไปในทางใดบ้าง ซึ่งเมื่อเข้าไปแก้ไขปัญหาทั้งสองด้านนี้แล้วคุณภาพของยางที่ผ่านการอบจะดีขึ้นอย่างไรบ้าง

การส่งเสริมการพัฒนาเตาอบยางนั้น อธิการบดีมหาวิทยาลัยเทคโนโลยีมหานคร ยืนยันว่า พร้อมที่จะสนับสนุนงานวิจัยและพัฒนาเตาอบยางต่อไป เพื่อให้ได้เตาอบยางที่มีประสิทธิภาพ เพราะปัจจุบันการพัฒนาเตาอบยาง ไม่ได้ถูกจำกัดเฉพาะพื้นที่ในเขตจังหวัดภาคใต้เท่านั้น ซึ่งตอนนี้ทางมหาวิทยาลัยก็ได้ขยายผลการศึกษาการพัฒนาเตาอบยางประสิทธิภาพสูงจากการดำเนินการในภาคใต้ จำนวน 32 เตา ออกไปยังภาคตะวันออกและภาคอีสาน ซึ่งมีพื้นที่การเพาะปลูกยางพารามากเช่นกัน

รศ.ดร. สุเจตน์ กล่าวอีกว่า มหาวิทยาลัยเทคโนโลยีมหานคร มีความภูมิใจที่เข้ามามีส่วนร่วมในการพัฒนาเตาอบยาง ซึ่งจะช่วยให้เกษตรกรได้ประโยชน์มากขึ้น เพราะเดิมการอบยางจะต้องใช้เวลา 4 วัน บางแห่งมีเตาอบเพียง 3-4 ห้อง ต้องหมุนเวียนการอบยาง ดังนั้น หากน้ำยางมีมากเกินไป เกษตรกรต้องนำน้ำยางที่เหลือไปขายเป็นน้ำยางดิบจะได้ราคาต่ำ เพราะถูกหักเรื่องความชื้นหรือเปอร์เซ็นต์ยาง แต่หลังจากได้มีการพัฒนาเตาอบยางแล้วพบว่า สามารถลดระยะการอบให้เหลือเพียง 2 วันครึ่ง ทำให้รอบของการอบยางสั้นลง เกษตรกรสามารถเพิ่มกำลังการผลิตหรือการอบยางได้มากกว่าเดิม ลดปริมาณการขายน้ำยางดิบลงและยังประหยัดเชื้อเพลิงได้ถึง 40% ดังนั้น มหาวิทยาลัยจึงต้องพัฒนาเตาอบยางให้เกิดประสิทธิภาพสูงสุด เพื่อช่วยเหลือเกษตรกรชาวสวนยางในแบบยั่งยืนตลอดไป

ตั้งแต่ ปี 2552-2553 เราสร้างเตาอบยางต้นแบบขึ้นมา ที่จังหวัดนครศรีธรรมราช ซึ่งได้ผลเป็นที่น่าพอใจ หลังจากนั้นก็ได้มีการพัฒนาเตาอบยางรุ่นต่อๆ มาให้ดียิ่งๆ ขึ้น โครงการนี้เป็นเจตนารมณ์ของทุกฝ่ายที่มีส่วนเกี่ยวข้องที่ต้องการช่วยเหลือชาวเกษตรกรให้ได้รับประโยชน์สูงสุด และพิสูจน์ให้เห็นว่างานวิจัยไม่ได้เป็นเพียงรูปธรรม แต่สามารถนำมาปฏิบัติใช้ได้จริงอย่างเต็มที่ และสิ่งที่เราสนใจมากก็คือเรื่องของการพัฒนาที่เป็นรูปแบบที่ยั่งยืน

รศ.ดร. ฐานิตย์ เมธิยานนท์ อาจารย์ผู้เชี่ยวชาญเรื่องของพลังงานและการถ่ายเทความร้อน กล่าวว่าจุดเด่นของเทคโนโลยี เตาอบรมควันยางพาราแบบประหยัดพลังงานมีลักษณะเด่น 3 ประการ คือ

1. เป็นเตาอบที่เวียนอากาศภายในห้องอบกลับมาใช้ใหม่ได้หลังการอบแห้งผ่านไปช่วงเวลาหนึ่ง ทำให้ประหยัดพลังงานเชื้อเพลิง

2. มีความปลอดภัยในการใช้งาน โดยมีการติดตั้งชุดดักสะเก็ดไฟที่อาจหลุดลอยเข้าสู่ห้องอบ ซึ่งเป็นเหตุทำให้เกิดเพลิงไหม้ได้ และ

3. มีการติดตั้งชุดวัดอุณหภูมิของลมร้อนที่เข้าห้องอบ เพื่อให้ผู้ปฏิบัติงานสามารถควบคุมอุณหภูมิลมร้อนไม่ให้สูงเกินไป ทำให้มั่นใจได้ว่าอุณหภูมิในห้องอบสม่ำเสมอและไม่สูงเกินไป จนเป็นผลเสียต่อคุณภาพยางแผ่น

ปัจจุบัน ได้มีการขยายผล โดยการนำเตาอบยางแผ่นรมควันแบบประหยัดพลังงาน ไปติดตั้งให้กับกลุ่มเกษตรกรสวนยาง กลุ่มสัจจะ พัฒนายาง บ้านท้ายวัง จังหวัดตราด จำนวน 2 เตา ดังนี้

เตาที่ 1 เป็นเตาอบรมควันยางพาราที่ใช้เตาผลิตความร้อน 1 ลูก ใช้งานกับห้องอบรมควันแบบสหกรณ์กองทุนสวนยาง (สกย.) ปี พ.ศ. 2538 จำนวน 2 ห้อง บรรจุยางแผ่นคิดเป็นน้ำหนักยางแห้ง ประมาณ 7 ตัน ผลจากการทดสอบประสิทธิภาพพบว่า ช่วยประหยัดเชื้อเพลิงได้ ร้อยละ 30 คิดเป็นมูลค่า 69,000 บาท ต่อเตา ต่อปี (คำนวณจากราคาไม้ฟืน 0.8 บาท ต่อกิโลกรัม) สามารถผลิตยางแผ่นรมควันได้เพิ่มขึ้น ร้อยละ 40 (จากเดิม 49 ตันยางแห้ง ต่อเดือน เป็น 70 ตันยางแห้ง ต่อเดือน) ลดระยะเวลาในการอบยางแผ่นลง ร้อยละ 20 (จากเดิม 4 วัน 3 คืน เป็น 3 วัน 2 คืน) ที่สำคัญยางแผ่นที่ได้มีคุณภาพดีขึ้น มีสีเหลืองสม่ำเสมอ ไม่มีรอยดำไหม้เกิดขึ้น

เตาที่ 2 เป็นเตาที่ทางกลุ่มสัจจะ พัฒนายาง บ้านท้ายวัง ใช้ประสบการณ์ในการทำงานร่วมกับนักวิจัย ซึ่งได้ก่อสร้างเตาอบรมควัน จำนวน 1 ลูก และติดตั้งใช้ระบบท่อลมในโรงอบยางแผ่นรมควัน จำนวน 2 ห้อง โดยมีการปรับเปลี่ยนรูปทรงของเตาจากทรงกระบอกมาเป็นทรงสี่เหลี่ยม ซึ่งทำให้ใส่ฟืนได้สะดวกขึ้น

ผลการทดลองพบว่า เตาอบรมควันนี้ใช้งานได้ดีและเป็นที่น่าพอใจ สามารถผลิตยางแผ่นรมควันได้จำนวนเพิ่มขึ้น โดยยางที่ผ่านการอบมีคุณภาพดี ซึ่งส่งผลดีต่อระบบเศรษฐกิจในท้องถิ่น มีรายได้เพิ่มขึ้น 4.2 ล้านบาท ต่อปี และก่อให้เกิดการลงทุนเพิ่ม 1.8 ล้านบาท ปัจจุบัน เตาอบรมควันนี้ได้มีการขยายผลโดยนำไปใช้ในกลุ่มสัจจะ พัฒนายาง บ้านเขาหมาก จังหวัดตราด แล้วเช่นกัน

อ่าน 3,307 ครั้ง
พิมพ์

ภาพที่เกี่ยวข้อง










ข่าวยอดนิยม
ปลาร้าสับ อาหารพื้นบ้าน ขั้นตอนการทำไม่ยาก ทำกินเองก็ได้ ทำขายก็ดี
ใบยอ สรรพคุณเป็นยา ใช้ห่อหมกนะแม่เอ๊ย
“ปลาส้มห่อ” ผลิตภัณฑ์พื้นบ้าน เมนูยอดนิยมในหลายจังหวัด
สร้างเตาแกลบพลังงานชีวมวล เพื่อประหยัดรายจ่าย
ผักเสี้ยน ปลูกง่าย ดอง อร่อย