รู้จักสมุนไพรตรีผลา(สมอไทย สมอพิเภก มะขามป้อม) ป้องกันติดเชื้อหวัดโควิด-19

สมอพิเภก

เมื่อวันที่ 17 มีนาคม 2563  นพ.มรุต จิรเศรษฐศิริ อธิบดีกรมการแพทย์แผนไทยและแพทย์ทางเลือก ได้แนะนำคนไทยบริโภคพืชผักสมุนไพรไทยที่มีฤทธิ์เสริมภูมิต้านทานของร่างกาย สู้เชื้อไวรัสโควิด-19 ได้แก่  เห็ดหอม เห็ดนางฟ้า เห็ดออรินจิ เห็ดหลินจือ  พลูคาวหรือผักคาวตอง และส่วนผลไม้ได้แก่ หม่อนผลสด ส้ม มะนาว รวมทั้ง สมอไทย สมอพิเภก มะขามป้อม  ที่นิยมนำมาใช้เป็นยาสมุนไพรมาตั้งแต่สมัยโบราณ เรียกว่า “ ตรีผลา”  ซึ่งผลไม้กลุ่มนี้มี วิตามินซีและสารต้านอนุมูลอิสระสูง เป็นอีกหนึ่งทางเลือกในการป้องกันการติดเชื้อหวัดโควิดที่กำลังแพร่ระบาดไปทั่วโลก

“ตรีผลา” เป็นหนึ่งในตำราแพทย์แผนไทย สำหรับสร้างภูมิคุ้มกันโรค เป็นมหาพิกัดยาต้านโรคฤดูร้อน จัดอยู่ในมหาพิกัดยา หมายถึง พิกัดยาที่ใหญ่กว่าพิกัดธรรมดา เพราะใช้ตัวยาสมุนไพรมากกว่า 2 ตัวขึ้นไปมารวมกัน โดยน้ำหนักยาแต่ละตัวไม่เท่ากัน แล้วแต่ว่าต้องการเน้นหนักให้แก้กองฤดูอะไร แก้กองธาตุไหน หรือต้องการแก้โรคแทรกใด

สำหรับตรีผลาที่เป็นมหาพิกัดยาต้านโรคฤดูร้อนนั้น ประกอบด้วยผลไม้ 3 ชนิด ได้แก่ ลูกสมอพิเภก ลูกสมอไทย และลูกมะขามป้อม ตามปกติ ยาตรีผลาที่ประกอบด้วยผลไม้ทั้ง 3 ชนิด อย่างละเท่าๆ กัน เมื่อปรุงเป็นยาก็สามารถแก้โรคได้ทุกกองธาตุ เพราะลูกมะขามป้อมใช้แก้ธาตุลม ไม่ให้เกิดอาการสวิงสวาย เป็นลมหน้ามืด และลูกสมอพิเภกใช้แก้ธาตุไฟป้องกันไม่ให้เกิดอาการร้อนใน กำเดา เป็นแผลในปาก หรือผดผื่นปะทุขึ้นตามผิวหนัง เนื่องจากอาการร้อนใน โดยมีสูตรยา ดังนี้

สมอพิเภก

ลูกสมอพิเภก 12 ส่วน แก้ธาตุไฟ

ลูกสมอไทย 8 ส่วน แก้ธาตุลม

ลูกมะขามป้อม 4 ส่วน แก้ธาตุดิน ธาตุน้ำ

ลูกสมอไทย

วิธีปรุงยาตรีผลามหาพิกัด นำสมุนไพรทั้ง 3 ตามสัดส่วนที่ว่ามาต้มรวมกัน ใส่น้ำพอท่วม หรือประมาณ 2 เท่า ของสมุนไพร ต้มด้วยไฟปานกลาง ประมาณ 20-30 นาที จนยาเดือด ดื่ม 1 แก้ว ตอนท้องว่าง เช่น ก่อนนอน หรือตอนตื่นนอน อาจตามด้วยดื่มน้ำอุ่นหรือน้ำสะอาด 1 แก้ว

สำหรับสรรพคุณของตำรับยาตรีผลานอกเหนือจากจะช่วยปรับธาตุของร่างกายในฤดูร้อนอย่างที่กล่าวมาแล้ว ยังมีสรรพคุณทางยามากมายเหลือคณานับ ดังนี้

  1. 1. ช่วยดีท็อกซ์ร่างกายให้สะอาด โดยให้ผลที่ตับ-สะอาด เลือด-สะอาด และระบบลำไส้-สะอาด
  2. 2. ช่วยควบคุมน้ำหนัก และควบคุมความอยากอาหาร
  3. 3. ช่วยบำรุงผิวพรรณให้เปล่งปลั่งสดใส
  4. 4. ช่วยชะลอวัย ชะลอความเสื่อมของร่างกาย ลดกระบวนการอักเสบของร่างกาย
  5. 5. ชะลอความเสื่อมของตา
  6. 6. ช่วยลดไขมันพอกตับ และลดไขมันในเลือด ป้องกันการทำลายของตับจากแอลกอฮอล์
  7. 7. ช่วยควบคุมระดับน้ำตาลในเลือด
  8. 8. ช่วยขับเสมหะ แก้ไอ แก้หอบหืด
  9. 9. ช่วยให้ระบบภูมิคุ้มกันแข็งแรง
  10. 10. ต้านมะเร็ง มีฤทธิ์ต้านอนุมูลอิสระสูงมาก เป็นพิษต่อเซลล์มะเร็ง แต่ไม่มีผลต่อเซลล์ปกติ โดยมีการศึกษาในเซลล์มะเร็งเต้านมและตับอ่อนของคน
  11. ช่วยปรับสมดุลลำไส้ รักษาโรคลำไส้แปรปรวน ได้ชื่อว่าเป็นสมุนไพร “รู้ปิดรู้เปิด”
  12. ช่วยแก้ปัญหาท้องผูก “รู้ปิดรู้เปิด” คือทำให้ระบบขับถ่ายระบายและหยุดเองได้อย่างอัตโนมัติสมดุล
  13. รักษาริดสีดวงทวารหนัก
  14. 14. ลดระดับฮอร์โมนความเครียด
  15. 15. ป้องกันฟันผุ (ประสิทธิภาพเทียบเท่ากับยา chlorhexidine)
  16. 16. ลดการอักเสบของข้อ แก้ปวดได้ดีเทียบเท่ายาแผนปัจจุบัน (indomethacin) แต่ไม่มีผลระคายเคืองกระเพาะอาหาร
  17. 17. มีฤทธิ์ฆ่าเชื้อแบคทีเรียหลายชนิด (สกัดเชื้อจากผู้ป่วย เอชไอวี)

ผลข้างเคียง อาจทำให้ระบายมากเกินในคนธาตุอ่อน สามารถปรับลดการรับประทานยาลงได้ กลุ่มคนที่ไม่ควรใช้ตรีผลา คือ คนท้อง มีภาวะตับ ไต ผิดปกติรุนแรง มีภาวะท้องเสีย

กรณีใช้ตำรับตรีผลาในฤดูฝนและฤดูหนาวเพื่อปรับธาตุ จะมีการปรับสัดส่วนยาแตกต่างกันไปจากฤดูร้อน

สอบถามเพิ่มเติม คลินิกร้านยาโพธิ์เงินโอสถ อภัยภูเบศร โทรศัพท์ (037) 211- 088 ต่อ 3333 หรือ (087) 582-0597 หรือ (090) 984-6751

บทความก่อนหน้านี้อาจารย์วินัย เจียตระกูล แนะวิธี…เพาะเห็ดลม ในขอนไม้
บทความถัดไปเกษตรกรสุราษฎร์ธานี เลี้ยงปลาหมอในบ่อผ้าใบ ปลาโตดี ได้คุณภาพ ตลาดมีความต้องการ