โรงเรียนเต่างอยพัฒนศึกษา สกลนคร ฝึกฝนต่อยอดจากโรงงานหลวงฯ สู่ครอบครัวและชุมชน

ปัจจุบัน เกษตรกรรมยังเป็นอาชีพหลักของคนในประเทศ โดยเฉพาะอำเภอเต่างอย จังหวัดสกลนคร ที่ประชากรส่วนใหญ่ประกอบอาชีพเกษตรกรรม แต่ด้วยความเจริญก้าวหน้าของเทคโนโลยี และความเจริญด้านวัตถุ ทำให้เยาวชนรุ่นใหม่สนใจอาชีพทางการเกษตรลดลง และหันเข้าสู่ภาคอุตสาหกรรมมากขึ้น

โรงเรียนเต่างอยพัฒนศึกษา ได้ก่อตั้งกลุ่มยุวเกษตรกรขึ้น เพื่อกระตุ้นและส่งเสริมให้เยาวชนตระหนักถึงความสำคัญของอาชีพเกษตรกร โดยโรงเรียนเต่างอยพัฒนศึกษา นำองค์ความรู้มาสนับสนุนนักเรียน มุ่งหวังให้เป็นเกษตรกรรุ่นใหม่แบบมืออาชีพ โดยการใช้เทคโนโลยีเข้ามาประยุกต์ และมุ่งหวังให้ถ่ายทอดองค์ความรู้ทางการเกษตรไปสู่ครอบครัวและชุมชนได้

นายจักรพงศ์ กงแก่นทา ยุวเกษตรกรดีเด่น ปี 2560

โรงงานหลวงอาหารสำเร็จรูปที่ 3 (เต่างอย) จังหวัดสกลนคร ซึ่งเป็นโรงงานในเขตพื้นที่บ้านนางอย จังหวัดสกลนคร ตามพระราชดำริพระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัว รัชกาลที่ 9 โดยโรงงานหลวงอาหารสำเร็จรูปที่ 3 (เต่างอย) แห่งนี้ก่อตั้งขึ้นเพื่อพัฒนาอาชีพ และเสริมรายได้ของราษฎรในเขตภาคตะวันออกเฉียงเหนือตอนบนให้ยั่งยืนด้วยการปลูกมะเขือเทศ และส่งเสริมการแปรรูปผลผลิตมะเขือเทศ ในเขตพื้นที่ลุ่มแม่น้ำมูล โดยผลิตภัณฑ์ที่ออกจากโรงงานหลวงอาหารสำเร็จรูปที่ 3 (เต่างอย) จะส่งไปจำหน่ายที่โครงการหลวงทั้งหมด

โรงเรียนเต่างอยพัฒนศึกษา จึงมีพื้นที่ปลูกมะเขือเทศ หม่อน เสาวรส และกระเจี๊ยบแดง ไว้เพื่อรองรับเทคโนโลยีที่ได้เรียนรู้จากโรงงานหลวงฯ โดยน้องๆ กลุ่มยุวเกษตรกรโรงเรียนเต่างอยพัฒนศึกษา ได้เข้าไปศึกษาเรียนรู้การต่อยอดมะเขือเทศ การปลูกหม่อน เสาวรส และกระเจี๊ยบแดง ซึ่งนอกจากเยาวชนกลุ่มนี้จะได้เรียนรู้และลงมือทำกันอย่างจริงจังแล้ว ยังนำเอาความรู้ที่กลุ่มได้รับกลับไปใช้กับครอบครัวและชุมชน

ลงดำนากันเอง

ภายในโรงเรียน มีกิจกรรมที่เกี่ยวข้องกับการเกษตรหลายอย่าง อาทิ การเพาะเห็ด การทำนา การปลูกมะเขือเทศ การทำน้ำหมักชีวภาพ EM การเลี้ยงหมู การปลูกผักสวนครัว และไม้ผล

แต่ละกิจกรรมแบ่งให้นักเรียนได้มีส่วนร่วมทั้งในเวลาเรียน และนักเรียนที่สมัครเป็นสมาชิกกลุ่มยุวเกษตรกร โดยภาพรวม นักเรียนเกือบทั้งหมด ยกเว้นเด็กเล็ก จะได้ลงสัมผัสแปลงเกษตรแบบหมุนเวียน มีการจัดเวรดูแล เก็บเกี่ยวผลผลิต และนำผลผลิตทั้งหมดเข้าสู่ระบบสหกรณ์ของโรงเรียน เพื่อจำหน่ายให้กับโครงการอาหารกลางวัน

ประการสำคัญหนึ่ง ของยุวเกษตรกรโรงเรียนเต่างอยพัฒนศึกษา คือ โอกาสที่ได้เข้าไปศึกษาหาความรู้ ฝึกปรือฝีมือการทำการเกษตรภายในโรงงานหลวงอาหารสำเร็จรูปที่ 3 (เต่างอย) ซึ่งเป็นการลงมือทำจริง ทำให้เด็กนักเรียนได้เรียนรู้ทุกขั้นตอนของการทำการเกษตร

ไถด้วยเครื่องก็ทำ

นายจักรพงศ์ กงแก่นทา อดีตประธานกลุ่มยุวเกษตรกร โรงเรียนเต่างอยพัฒนศึกษา และยุวเกษตรกรดีเด่น ปี 2560 ซึ่งเคยใช้ชีวิตในช่วงหนึ่งของการศึกษาเล่าเรียนในโรงเรียนเต่างอยพัฒนศึกษา และได้มีส่วนในการเรียนรู้การทำการเกษตรในโรงงานหลวงอาหารสำเร็จรูปที่ 3 (เต่างอย) เล่าประสบการณ์ที่ผ่านมา ว่า จากเดิมผมไม่เคยมีความคิดว่าจะทำอาชีพเกษตรกรเลย เพราะเห็นพ่อกับแม่และหลายๆ คนที่ทำเกษตรมีความเป็นอยู่ที่ยากจน ลำบาก สิ่งที่สนใจมาโดยตลอดคือเรื่องของวิทยาศาสตร์ เทคโนโลยี จนวันหนึ่ง อาจารย์ชักชวนผมว่าชอบงานด้านวิทยาศาสตร์ใช่ไหม งั้นมาทำกิจกรรมร่วมกัน ตอนนั้นผมเรียนอยู่ชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 2 ผมก็เลยตอบตกลงกับอาจารย์ไป พอมาถึงสิ่งที่อาจารย์ให้ผมเรียนรู้คือการทำปุ๋ยชีวภาพ ผมก็คิดว่านี่น่ะหรือวิทยาศาสตร์ แต่ด้วยความที่ตกลงกับอาจารย์แล้ว ก็เลยยังคงมาเข้าร่วมกิจกรรมต่อไป

ผลผลิตที่ได้

“ตอนนั้นผมกับรุ่นพี่ได้เข้ามาทำกิจกรรม เรียนรู้เรื่องการต่อยอดมะเขือเทศที่โรงงานหลวงฯ ช่วงนั้นเองที่ทำให้ความคิดของผมเริ่มเปลี่ยนไป ผมรู้สึกสนุกกับการทำการเกษตร และได้เรียนรู้ว่าเกษตรไม่ใช่แค่การปลูกต้นไม้ แต่มีอะไรที่มากกว่านั้น ผมกับพี่ๆ เพื่อนๆ ได้เรียนรู้และน้อมนำเอาเกษตรทฤษฎีใหม่ ซึ่งเป็นแนวพระราชดำริของพระบาทสมเด็จพระปรมินทร มหาภูมิพลอดุลยเดช เกี่ยวกับการจัดพื้นที่ดินเพื่อการอยู่อาศัยและมีชีวิตอย่างยั่งยืน มาใช้กับที่บ้านและทำเป็นฐานการเรียนรู้ที่โรงเรียน และผมรู้สึกดีใจ ภาคภูมิใจ และนับเป็นเกียรติอย่างสูงสุดของวงศ์ตระกูลทั้งที่บ้านและโรงเรียน ที่กลุ่มยุวเกษตรกรของโรงเรียนได้รับเลือกให้เป็นกลุ่มยุวเกษตรกรดีเด่นระดับประเทศ และได้เข้ารับรางวัลโล่พระราชทานจากสมเด็จพระเจ้าอยู่หัว ในวันพืชมงคลประจำปี 2560 ที่ผ่านมา ทำให้ผมกับทุกคนในกลุ่มตั้งใจสานต่อและขยายความรู้ที่เราได้รับมาจากโรงงานหลวงฯ ไปให้กับคนในชุมชนต่อๆ ไป”

โรงเพาะเห็ด

หากสนใจแนวทางการบริหารจัดการให้เด็กนักเรียนในมุมของภาคเกษตรกรรม ติดต่อสอบถามได้ที่ โรงเรียนเต่างอยพัฒนศึกษา หมู่ที่ 6 บ้านน้ำพุง ตำบลเต่างอย อำเภอเต่างอย จังหวัดสกลนคร หรือประสานงานไปที่ โรงงานหลวงอาหารสำเร็จรูปที่ 3 (เต่างอย) อำเภอเต่างอย จังหวัดสกลนคร

ฝึกเพาะต้นกล้าที่โรงงานหลวงอาหารสำเร็จรูปที่ 3 (เต่างอย)
ผักสวนครัวมีหลายแปลง
หมูหลุมก็มี
การทำก้อนเชื้อ EM

บทความก่อนหน้านี้“ข้าวหอมวาริน” จากงานวิจัยสู่ท้องนา ร่วมแก้ปัญหา-ตอบโจทย์วิกฤติข้าวไทย
บทความถัดไปหนุ่มเมืองสองแคว ทำฟาร์มแพะ ที่อุดรธานี ขายพ่อแม่พันธุ์ กำหนดราคาได้